หนองในอาจติดที่คอหรือทวารหนักจากเพศสัมพันธ์ทางปากหรือทางทวารหนัก แม้ไม่มีอาการก็แพร่เชื้อได้ การตรวจจึงต้องพิจารณาตามตำแหน่งที่สัมผัสจริง หากตรวจเฉพาะปัสสาวะอาจพลาดการติดเชื้อนอกอวัยวะเพศ
ควรตรวจเร่งด่วน: หากตาแดงปวดมีหนอง มีไข้สูง ผื่น ปวดข้อ หรือมีปวดทวารหนักมากและเลือดออกมาก ให้ไปโรงพยาบาล ไม่ควรรอให้เจ็บคอหรือมีสารคัดหลั่งก่อนหนองในที่คอเกิดจากอะไรและมีอาการอย่างไร
หนองในที่คอเกิดจากการรับเชื้อระหว่างเพศสัมพันธ์ทางปากกับบริเวณที่มีเชื้อ อาจไม่มีอาการเลย หรือมีคอแดง เจ็บคอ และระคายคอเล็กน้อย อาการมักแยกจากหวัดหรือคออักเสบทั่วไปไม่ได้ การไม่มีอาการจึงไม่ใช่หลักฐานว่าไม่มีเชื้อ
การติดเชื้อบริเวณคอมักรักษาและกำจัดเชื้อได้ยากกว่าบริเวณอวัยวะสืบพันธุ์ และมีบทบาทต่อการแพร่เชื้อและการคัดเลือกเชื้อดื้อยา ผู้ที่มีหนองในบริเวณอื่นและมีประวัติเพศสัมพันธ์ทางปากควรบอกผู้ให้บริการเพื่อพิจารณาตรวจคอ
หนองในที่ทวารหนักมีอาการอะไรบ้าง
การติดเชื้อทวารหนักอาจมีสารคัดหลั่ง คัน เจ็บ ระคายเคือง เลือดออก หรือเจ็บขณะถ่าย บางคนมีเพียงความรู้สึกเหมือนริดสีดวงหรือแผลเล็ก ๆ และบางคนไม่มีอาการ อาการเหล่านี้ยังเกิดจากริดสีดวง แผลปริ ทวารหนักอักเสบจากเชื้ออื่น หรือโรคลำไส้ได้
แยกจากสาเหตุอื่นอย่างไร
อาการปวดหรือมีมูกจากทวารหนักอาจเกิดจากคลามัยเดียชนิดที่ทำให้การอักเสบมาก เริม ซิฟิลิส การติดเชื้อในลำไส้ หรือโรคลำไส้อักเสบ การตรวจประวัติทางเพศ ตรวจร่างกาย และเก็บตัวอย่างจากทวารหนักช่วยแยกสาเหตุ หากมีเลือดออกมาก ไข้ หรือปวดรุนแรงควรพบแพทย์ทันที
ตรวจหนองในที่คอและทวารหนักอย่างไร
การตรวจที่เหมาะสมมักใช้ swab จากคอหรือทวารหนัก แล้วตรวจด้วย NAAT หรือวิธีโมเลกุลตามความพร้อมและข้อบ่งชี้ของห้องปฏิบัติการ อาจใช้การเพาะเชื้อในกรณีที่สงสัยการรักษาไม่สำเร็จหรือจำเป็นต้องทดสอบความไวต่อยา ผู้รับบริการควรบอกตำแหน่งที่มีการสัมผัสโดยไม่ต้องอาย เพราะข้อมูลนี้ช่วยให้เก็บตัวอย่างได้ตรงจุด
การตรวจปัสสาวะอาจพบหนองในบริเวณทางเดินปัสสาวะ แต่ไม่สามารถแทน swab จากคอหรือทวารหนักได้ หากมีหลายตำแหน่งที่สัมผัส อาจต้องตรวจหลายตำแหน่ง การตรวจโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่น เช่น HIV ซิฟิลิส และคลามัยเดีย อาจเหมาะสมตามความเสี่ยง
การรักษาและการติดตามหนองในนอกอวัยวะเพศ
แพทย์จะเลือกยาปฏิชีวนะตามแนวทางปัจจุบันและประเมินตำแหน่งติดเชื้อ ประวัติแพ้ยา การตั้งครรภ์ และแนวโน้มการดื้อยา ไม่ควรใช้ยาที่ซื้อเอง เพราะยาบางชนิดอาจไม่เหมาะกับการติดเชื้อที่คอ และการใช้ยาไม่ครบหรือไม่ตรงเชื้อเพิ่มความเสี่ยงดื้อยา
หนองในที่คอมักต้องตรวจยืนยันการหายหลังรักษาตามช่วงเวลาที่เหมาะสม เพราะการตรวจเร็วเกินไปอาจแปลผลคลาดเคลื่อนได้ หากยังมีอาการหลังรักษา ควรกลับไปพบแพทย์เพื่อประเมินการติดเชื้อซ้ำ เชื้ออื่น หรือเชื้อดื้อยา การตรวจเพาะเชื้อและความไวต่อยาอาจมีบทบาทในกรณีสงสัยรักษาไม่สำเร็จ
ผู้ติดเชื้อควรงดเพศสัมพันธ์อย่างน้อย 7 วันหลังรักษา และจนคู่นอนได้รับการรักษาครบและอาการหาย การกลับไปมีเพศสัมพันธ์ก่อนคู่นอนได้รับการรักษาเป็นสาเหตุสำคัญของการติดซ้ำ ควรตรวจซ้ำประมาณ 3 เดือนตามคำแนะนำของสถานพยาบาล
การป้องกันการแพร่เชื้อ
ใช้ถุงยางอนามัยเมื่อมีเพศสัมพันธ์ทางช่องคลอดหรือทวารหนัก และใช้ถุงยางหรือแผ่นยางอนามัยเมื่อมีเพศสัมพันธ์ทางปาก หากใช้เซ็กซ์ทอยร่วมกันควรล้างและเปลี่ยนถุงยางก่อนเปลี่ยนคนหรือเปลี่ยนช่องทาง การป้องกันลดความเสี่ยงแต่ไม่กำจัดความเสี่ยงทั้งหมด โดยเฉพาะเมื่อสัมผัสผิวหนังหรือสารคัดหลั่งนอกบริเวณที่ถุงยางคลุม
แจ้งคู่นอนในช่วงก่อนเริ่มอาการหรือก่อนตรวจพบเพื่อให้เข้ารับการตรวจและรักษา แม้ไม่มีอาการ การแจ้งผ่านสถานพยาบาลช่วยรักษาความลับได้ และการรักษาคู่นอนไม่ควรใช้วิธีแบ่งยาให้กันเอง
อาการที่ต้องไปโรงพยาบาลทันที
- ตาแดง ปวดตา มีหนอง เปลือกตาติด หรือมองเห็นไม่ชัด เพราะอาจเป็นการติดเชื้อที่ตา
- มีไข้สูง ผื่น ตุ่มหนอง ปวดข้อ หรือข้อบวม ซึ่งอาจเป็นหนองในแพร่กระจาย
- ปวดทวารหนักมาก เลือดออกมาก ปัสสาวะหรืออุจจาระลำบาก หรืออาการทรุดเร็ว
- เจ็บคอมากจนกลืนลำบาก หายใจลำบาก หรือมีไข้สูงร่วมกับอาการคอ
อ่านต่อ
อ่านภาพรวมเรื่องเชื้อ อาการ และการป้องกันที่ หนองในคืออะไร ดูอาการทางเดินปัสสาวะใน หนองในผู้ชายมีอาการอย่างไร หรืออ่านอาการในผู้หญิงและการตั้งครรภ์ที่ หนองในผู้หญิง
บทความนี้เป็นข้อมูลสุขภาพทั่วไป ไม่ใช่การวินิจฉัยหรือคำสั่งยา